Een vacature is een contractueel document waarin de werkgever zich vastlegt op een bepaald takenpakket, een contracttype en, steeds vaker, een salarisindicatie. Door dit document systematisch te lezen, kun je echt relevante vacatures eruit filteren en voorkomen dat je lukraak solliciteert zonder resultaat.
Spookvacature: zo herken je een vacature waarvoor de werving stilligt
Niet elke gepubliceerde vacature hoort bij een actieve wervingsprocedure. Sommige blijven maandenlang online staan, bijvoorbeeld omdat het bedrijf de juiste kandidaat niet heeft gevonden of omdat de behoefte intern is veranderd zonder dat de vacature is verwijderd. Dit verschijnsel, ook wel een spookvacature genoemd, maakt het lastiger om de arbeidsmarkt goed te beoordelen.
Controleer eerst de publicatiedatum. Een vacature die regelmatig op meerdere platforms opnieuw wordt geplaatst zonder dat de omschrijving verandert, wijst vaak op een vastgelopen wervingsprocedure. Een ander signaal is het ontbreken van de naam van een recruiter of een rechtstreeks contactpersoon, in combinatie met een zeer algemene omschrijving. Dat kan erop wijzen dat de functie standaard online is gezet en niet vanwege een dringende behoefte.
De krapte op de arbeidsmarkt verschilt sterk per sector. Door de vacatures van Meeting Job te bekijken, kun je de publicatiefrequentie per beroep vergelijken en sectoren herkennen waar werkgevers daadwerkelijk veel vraag hebben, in tegenstelling tot vakgebieden waar dezelfde vacatures steeds opnieuw verschijnen.
Controleer voor een inschatting van de betrouwbaarheid van een vacature drie punten: of de genoemde taken aansluiten bij de functietitel, of er een herkenbare contactpersoon is en of de vacature op de website van het bedrijf zelf nog actueel is (en niet alleen op een vacaturesite die de vacature met vertraging opnieuw publiceert).
De vacaturetekst ontleden: vaardigheden, contract en salaris
Een vacaturetekst bevat drie informatieblokken die je afzonderlijk moet beoordelen: het takenpakket, de vereiste vaardigheden en de contractvoorwaarden.
Taken en vereiste vaardigheden
Maak onderscheid tussen vereiste vaardigheden (voorwaarden om in aanmerking te komen) en gewenste vaardigheden (een pluspunt). Als een vacature meer dan acht vaardigheden opsomt zonder prioriteiten aan te geven, zoekt de recruiter vaak naar een ideaal profiel waarvan hij weet dat het zeldzaam is. In dat geval is solliciteren nog steeds zinvol als je aan driekwart van de vereiste vaardigheden voldoet.
Let ook op het woordgebruik. Een functie als ‘digital projectmanager’ waarin budgetbeheer, aansturing van externe leveranciers en maandelijkse rapportages worden genoemd, is een coördinerende rol. Dezelfde functietitel met termen als ‘wireframes maken’, ‘HTML-integratie’ en ‘gebruikertests’ duidt op een uitvoerende rol. Alleen de functietitel is nooit voldoende om een functie goed te beoordelen.
Contract en salaris
Het contracttype (vast contract, tijdelijk contract, uitzendwerk of werk-leertraject) bepaalt niet alleen de baanzekerheid, maar ook de bijbehorende rechten (proeftijd, opzegtermijn en toegang tot opleidingen). Controleer bij een tijdelijk contract ook de duur: een verlengbaar contract van drie maanden biedt niet hetzelfde toekomstperspectief als een vast contract met een proeftijd van vier maanden.
Wat het salaris betreft, voorziet een Europese richtlijn over loontransparantie in het vermelden van een salarisindicatie vóór indiensttreding en verbiedt deze werkgevers om naar het salarisverleden van kandidaten te vragen. De omzetting van deze richtlijn naar Franse wetgeving is nog gaande, maar de bepalingen zijn nog niet van kracht. Veel vacatures vermelden in de praktijk al een salarisindicatie. Vergelijk die met de salarisschalen in de sector om te beoordelen hoe de werkgever zich positioneert.
Stem je sollicitatie af op de functie
Als je hebt vastgesteld dat de vacature relevant en betrouwbaar is, stem je je sollicitatie op elk punt af op de functie.
Stem je cv af op de trefwoorden in de vacature
Gebruik de exacte termen uit de vacature om je relevante ervaring te beschrijven. Geautomatiseerde selectiesystemen (ATS) vergelijken de inhoud van je cv met de trefwoorden in de vacaturetekst. Een algemeen cv, zelfs als het goed is opgebouwd, valt vaak buiten de selectie als het woordgebruik niet aansluit bij de vacature.
- Haal de drie tot vijf technische trefwoorden die regelmatig in de vacature voorkomen eruit (naam van software, methode of certificering) en verwerk ze in het onderdeel Vaardigheden of in de beschrijving van je eerdere werkzaamheden.
- Pas de functietitel van je meest recente baan aan als je officiële titel afwijkt van de gezochte functie. Zet de titel uit de vacature er tussen haakjes bij.
- Verwijder werkervaring die niet aansluit bij de functie waarop je solliciteert. Zo wordt je cv korter en overzichtelijker.
Gerichte motivatiebrief
Een effectieve motivatiebrief beantwoordt in minder dan één pagina drie vragen: hoe sluit je loopbaan aan op de beschreven taken, welk concreet resultaat heb je in een vergelijkbare situatie behaald en waarom kies je voor dit bedrijf in plaats van een ander? Al het overige is opvulling.
Sollicitatiegesprek: maak van de selectie een wederzijdse keuze
Een sollicitatiegesprek is zowel voor de kandidaat als voor de recruiter bedoeld. Door gerichte vragen over de functie voor te bereiden, kun je nagaan of de dagelijkse praktijk overeenkomt met de vacaturetekst.
- Vraag wie de functie hiervoor bekleedde en waarom deze is vrijgekomen. Het antwoord geeft inzicht in de situatie (nieuwe functie, vervanging of personeelsverloop).
- Vraag welke resultaten na zes maanden worden verwacht. Als een recruiter daar geen antwoord op kan geven, is het takenpakket van de functie waarschijnlijk niet duidelijk afgebakend.
- Vraag hoe het directe team is georganiseerd: de omvang, de hiërarchische lijn en de tools die dagelijks worden gebruikt.
Uit zulke gesprekken komen vaak verschillen tussen de vacaturetekst en de werkelijkheid van de functie naar voren. Een sollicitatiegesprek waarin de kandidaat geen enkele vraag stelt, is maar half benut.
Je zoektocht naar werk levert betere resultaten op als je vooraf streng selecteert: controleer of de vacature actueel en betrouwbaar is, kijk verder dan de functietitel en stem elke sollicitatie af op de precieze bewoordingen van de vacature. Vijf goed afgestemde sollicitaties zijn beter dan dertig algemene reacties.
